Kan een land haar geschiedenis elke dag opnieuw heruitvinden? Hoewel er omstandigheden zijn die politieke amnesie aanraden, bewijst de realiteit uiteindelijk altijd het tegendeel. Dat is de reden waarom DE WEGEN VAN DE HERINNERING de sluier der vergetelheid wil oplichten die door het franquisme werd opgelegd, waarbij de jonge democratie toentertijd zo’n hoge tol heeft betaald. Deze film hoopt onze recente geschiedenis bij te werken door een stem te geven aan degenen die veroordeeld werden tot meer dan een halve eeuw gedwongen stilte.

DE WEGEN VAN DE HERINNERING dwaalt over een waaier aan verloochende of eenvoudigweg genegeerde wegen: 300.000 verraden personen, 60.000 executies, 400.000 gevangenen, 3 miljoen mensen op een verdachtenlijst en 130.000 (dat is een ruwe schatting) vermisten. Dat is de slachtofferbalans die het Francoregime achterlaat; statistieken die zorgvuldig geheim gehouden werden tijdens de lange jaren van de dictatuur. Behalve die cijfers, resten ons vandaag ook de getuigenissen.  
 
De eerste getuigenis, die van de doden, verstijfde in een laatste pose op vergeelde politiefiches. De doden die wachten op identificatie door details: een timmermanspotlood, een lepel onderin een jaszak of een opvallende tand of vingerkootje. De opgehoopte doden in massagraven verspreid over heel Spanje, tragisch voorgesteld door zovele punaises, vullen de kaart.

En dan de families. Jarenlang leefden ze naast hun verraders, onderdrukten ze hun angst, vergezelden ze hun gevangenen in hun zwerftocht tussen tuchthuizen over het hele land en werden ze herleid tot theorieën zoals de theorie van het ‘marxistische gen’, die ervoor zorgt dat vandaag nog om en bij de 30.000 Spanjaarden hun ouders niet kennen omdat ze bij hun geboorte werden weggehaald uit angst voor besmetting van politieke ideologieën.
 
Het derde grote blok in DE WEGEN VAN DE HERINNERING vertelt het verhaal van een lange reis, de reis van de innerlijke en uiterlijke ballingschap waarvan sommige terugkeren; sommigen enkel om de bomen te zien terwijl anderen die onmogelijke terugkeer nooit zullen kunnen maken. Want zoals een van hen zegt: “je houdt nooit op een balling te zijn.”

Dan zijn er nog de republikeinse Spanjaarden die gedeporteerd werden, wiens bloed vloeide bij de opbouw van Duitse concentratiekampen. En de symbolen die vielen, zoals de gevangenis van Carabanchel, een ideologisch bastion van het verzet tegen Franco. En ten slotte ook de symbolen die ontstonden, zoals het Centrum voor de Herinnering in Salamanca, een hoopvol symbool van een toekomst zonder onvolledige waarheden of herinneringen die herschreven werden door macht.